Kiến thức bóng đá

Thể Thức Thi Đấu Champions League Mới

Cập nhật: · Giờ Việt Nam (GMT+7)

Thể thức Champions League đã thay đổi lớn từ mùa giải 2024-25. Thay vì chia 32 đội thành các bảng bốn đội, giải hiện có giai đoạn league phase gồm 36 đội xếp chung một bảng xếp hạng duy nhất. Mỗi đội đá tám trận với tám đối thủ khác nhau, sau đó các đội xếp hạng cao đi tiếp trực tiếp, nhóm giữa phải qua vòng play-off, còn nhóm cuối bị loại.

Bài viết này giải thích từng giai đoạn của giải, cách tính điểm, ý nghĩa các vùng xếp hạng và cách theo dõi trên trang kết quả. Thể thức có thể được điều chỉnh qua các mùa, vì vậy hãy đối chiếu thêm với thông tin chính thức của UEFA.

Thể thức Champions League mới khác gì thể thức cũ?

Trước đây, Champions League có giai đoạn vòng bảng với 32 đội chia thành tám bảng, mỗi bảng bốn đội đá vòng tròn hai lượt đi về. Hai đội đứng đầu mỗi bảng vào vòng 16 đội. Cách làm này tạo ra các trận đấu vòng bảng khá dễ đoán, nhất là khi có nhiều đội mạnh gặp đội yếu.

Từ mùa 2024-25, UEFA thay đổi toàn bộ cấu trúc: số đội tăng lên 36, không còn bảng nhỏ mà xếp chung một bảng. Mục tiêu là tăng số trận hấp dẫn, giảm các trận không còn ý nghĩa ở lượt cuối và làm cuộc đua đi tiếp căng thẳng hơn cho nhiều đội cùng lúc.

Điểm chính của thể thức mới:

  • 36 đội ở league phase thay cho 32 đội ở vòng bảng.
  • Mỗi đội đá 8 trận với 8 đối thủ khác nhau, không đá hai lượt với cùng một đội.
  • Một bảng xếp hạng duy nhất cho tất cả các đội.
  • Đội xếp 1-8 vào thẳng vòng 16 đội, đội 9-24 đá play-off, đội 25-36 bị loại.
  • Các giai đoạn sau đó theo thể thức loại trực tiếp.

League phase: 36 đội, 8 trận, một bảng xếp hạng

Đây là giai đoạn quan trọng nhất cần hiểu. Các đội được chia thành bốn nhóm hạt giống dựa trên hệ số UEFA. Mỗi đội sẽ gặp hai đối thủ từ mỗi nhóm: một đội trên sân nhà và một đội trên sân khách. Tổng cộng đội sẽ đá tám trận. Quá trình bốc thăm diễn ra bằng hệ thống do UEFA điều hành, đảm bảo tuân thủ các ràng buộc về quốc gia.

Điểm quan trọng là hai đội không nhất thiết có cùng lịch đấu. Hai đội cạnh nhau trên bảng xếp hạng có thể gặp những đối thủ rất khác nhau, nên đánh giá cuối cùng thường phụ thuộc vào cả điểm số và hiệu số bàn thắng bại.

Các lượt trận được tổ chức trong các đêm thi đấu, thường vào thứ Ba và thứ Tư, đôi khi có trận vào thứ Năm. Các trận vào khung giờ khuya theo giờ Việt Nam là điều bình thường, vì phần lớn trận đấu bắt đầu buổi tối theo giờ châu Âu. Bạn có thể xem lịch đấu cụ thể tại trang lịch thi đấu Champions League.

Cách tính điểm và xếp hạng ở league phase

Cách tính điểm vẫn rất quen thuộc: thắng 3 điểm, hòa 1 điểm, thua 0 điểm. Sau 8 lượt trận, các đội được xếp theo tổng điểm. Khi bằng điểm, UEFA áp dụng các tiêu chí phụ. Thông thường, thứ tự bao gồm hiệu số bàn thắng bại, tổng số bàn thắng ghi được, số bàn thắng sân khách, số trận thắng và nhiều tiêu chí tiếp theo trong điều lệ.

Vì chung một bảng xếp hạng, hiệu số bàn thắng thua đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Một chiến thắng đậm không chỉ cho thêm 3 điểm mà còn nâng thứ hạng đáng kể so với thắng sát nút. Bạn có thể xem thêm bài hiệu số bàn thắng bại để hiểu cách tính tiêu chí này.

Vị trí cuối league phaseKết quả
Hạng 1-8Vào thẳng vòng 16 đội.
Hạng 9-24Đá vòng play-off knock-out hai lượt.
Hạng 25-36Bị loại khỏi giải.

Hãy theo dõi bảng điểm tại bảng xếp hạng Champions League để biết đội nào đang ở vùng nào. Bảng được cập nhật tự động trong và sau mỗi trận.

Vòng play-off knock-out: tranh 8 suất cuối vào vòng 16 đội

Các đội xếp từ 9 đến 24 không đi tiếp trực tiếp mà phải đá vòng play-off. Họ được ghép cặp theo thứ hạng: nhóm xếp 9-16 là hạt giống, nhóm xếp 17-24 là không hạt giống. Mỗi cặp đấu hai lượt, trong đó đội hạt giống thường được đá lượt về trên sân nhà.

Đội thắng chung cuộc sau hai lượt giành vé vào vòng 16 đội để gặp các đội đã vào thẳng. Đội thua bị loại khỏi giải, không có cơ hội chuyển sang giải khác. Vì lý do này, các lượt cuối league phase thường rất căng thẳng đối với các đội trong vùng 7-10 và 22-26, nơi ranh giới giữa vào thẳng, play-off và bị loại rất mong manh.

Để hiểu rõ thêm về logic loại trực tiếp hai lượt, bạn có thể đọc bài vòng bảng, knock-out, play-off.

Các vòng loại trực tiếp: vòng 16 đội, tứ kết, bán kết

Sau play-off, 16 đội còn lại tiếp tục đấu loại trực tiếp. Từ vòng 16 đội đến bán kết, mỗi cặp đấu hai lượt đi và về. Tổng tỉ số hai lượt quyết định đội đi tiếp.

Nếu tổng tỉ số hai lượt hòa, trận đấu sang hiệp phụ 30 phút, rồi đá luân lưu 11m nếu vẫn chưa phân thắng bại. Luật bàn thắng sân khách đã không còn được sử dụng ở giải này kể từ năm 2021.

Ở các vòng này, thứ hạng league phase có ảnh hưởng đến lịch bốc thăm. Đội xếp cao thường được xếp là hạt giống, thuận lợi hơn trong việc chọn đối thủ và thường được đá lượt về trên sân nhà. Điều đó khiến việc cố gắng đạt thứ hạng cao tại league phase không chỉ có ý nghĩa về điểm số mà còn về lợi thế bốc thăm.

Bạn có thể theo dõi các trận loại trực tiếp tại trang kết quả Champions League, nơi hiển thị rõ tên vòng đấu bên cạnh mỗi trận.

Chung kết: một trận duy nhất tại sân trung lập

Trận chung kết là trận duy nhất, tổ chức tại một sân vận động đã được UEFA chọn từ trước. Đây là sân trung lập, không đội nào có lợi thế sân nhà. Nếu hòa sau 90 phút, trận đấu sang hiệp phụ, sau đó là luân lưu.

Nhà vô địch nhận chiếc cúp danh giá nhất của bóng đá CLB châu Âu và giành suất tham dự các giải đấu quan trọng khác của UEFA. Giải thưởng cụ thể có thể thay đổi, bạn nên xem thông tin trên trang chủ UEFA.

Các đội tham dự được xác định thế nào?

Suất dự Champions League được trao dựa trên thành tích mùa trước tại các giải quốc nội và các giải của UEFA. Nhà vô địch các giải hàng đầu và các đội xếp cao ở bảng xếp hạng thường được vào thẳng giai đoạn league phase. Các giải có thứ hạng thấp hơn trong hệ thống hệ số UEFA có thể phải qua vòng loại.

Số suất của mỗi quốc gia phụ thuộc vào hệ số UEFA. Quốc gia có hệ số tốt hơn thường có nhiều suất hơn. UEFA còn cơ chế bổ sung suất cho một số quốc gia nếu thành tích tổng thể của các CLB trong mùa trước tốt. Chi tiết con số có thể thay đổi giữa các mùa nên bài viết không nêu cụ thể.

Các đội thất bại ở những vòng loại hoặc bị loại ở một số giai đoạn có thể được chuyển sang giải khác của UEFA, ví dụ Europa League hay Conference League, tùy thể thức từng mùa. Bạn có thể xem kết quả Europa League để theo dõi các đội này.

Cách theo dõi league phase trên điện thoại

Với một bảng chung 36 đội, bạn sẽ muốn biết vị trí của đội mình ngay sau mỗi trận. Một số mẹo hữu ích:

  1. Mở bảng xếp hạng: xem cột điểm, hiệu số và số trận đã đá để so sánh với các đội gần kề.
  2. Xác định vùng đội đang ở: top 8, vùng play-off hay vùng bị loại.
  3. Theo dõi các trận diễn ra cùng giờ: các lượt cuối thường đá đồng thời để đảm bảo công bằng, thứ hạng có thể thay đổi liên tục trong 90 phút.
  4. Xem kết quả sau trận: các trận đã kết thúc hiển thị FT, trận đang đá hiển thị phút thi đấu hoặc LIVE.

Nếu bạn cần giải thích các ký hiệu, hãy xem bài FT, HT trong bóng đá là gì. Giờ thi đấu trên trang đều theo giờ Việt Nam (GMT+7), do đó bạn không cần quy đổi múi giờ.

Lợi ích và tranh luận quanh thể thức mới

Thể thức mới được UEFA đánh giá là giúp tăng số trận hấp dẫn, vì các đội mạnh phải gặp nhiều đối thủ chất lượng trong 8 vòng. Nó cũng giúp các đội ở hạng giữa còn hy vọng đi tiếp cho đến lượt cuối. Với khán giả, việc theo dõi một bảng xếp hạng chung đem lại cảm giác như một cuộc đua duy nhất.

Tuy nhiên, vẫn có những ý kiến băn khoăn: lịch thi đấu của các đội không đồng đều về độ khó, số trận tăng lên có thể gây áp lực thể lực cho cầu thủ, và việc hiểu thể thức mới cần thời gian với người xem. Đây là những tranh luận tự nhiên khi một cấu trúc mới được áp dụng. UEFA có thể điều chỉnh chi tiết qua từng mùa.

Nếu bạn muốn đọc thêm về những giải đấu lớn khác, hãy xem bài các giải bóng đá lớn nhất thế giới trong chuyên mục kiến thức bóng đá.

Tóm tắt thể thức Champions League mới

  • 36 đội cùng xếp trong một bảng league phase duy nhất.
  • Mỗi đội đá 8 trận với 8 đối thủ khác nhau.
  • Top 8 vào thẳng vòng 16 đội, hạng 9-24 đá play-off, hạng 25-36 bị loại.
  • Từ play-off đến bán kết đá hai lượt, chung kết một trận.
  • Không còn luật bàn thắng sân khách.

Hiểu cách thể thức vận hành, bạn sẽ dễ theo dõi cuộc đua đi tiếp ở từng đêm thi đấu và biết đội yêu thích của mình đang đứng ở đâu trong hành trình đến chung kết.

Câu hỏi thường gặp

Champions League mới có bao nhiêu đội tham dự?
Từ mùa 2024-25, giải có 36 đội ở giai đoạn league phase, thay vì 32 đội chia 8 bảng như trước. Các đội đến từ nhiều liên đoàn quốc gia châu Âu thông qua thành tích giải quốc nội, cúp quốc gia và một số suất đặc biệt theo quy định của UEFA.
Mỗi đội đá bao nhiêu trận ở league phase?
Mỗi đội đá tám trận với tám đối thủ khác nhau, bốn trận sân nhà và bốn trận sân khách. Đội không gặp lại đối thủ đã đấu và không đá hai lượt với cùng một đội như thể thức bảng cũ. Lịch đấu được xác định qua lễ bốc thăm theo các nhóm hạt giống.
Đội xếp hạng nào được vào thẳng vòng 16 đội?
Tám đội đứng đầu bảng league phase được vào thẳng vòng 16 đội. Các đội xếp từ vị trí thứ 9 đến 24 phải đá vòng play-off hai lượt, còn các đội xếp từ 25 trở xuống bị loại và không được chuyển xuống giải khác của UEFA.
Cách tính điểm có khác bảng đấu cũ không?
Cách tính điểm cơ bản vẫn là thắng 3 điểm, hòa 1 điểm, thua 0 điểm. Điểm khác nằm ở chỗ tất cả 36 đội xếp chung một bảng duy nhất, nên hiệu số bàn thắng bại và nhiều tiêu chí phụ có vai trò lớn hơn trong việc phân thứ hạng.
Vòng knock-out còn luật bàn thắng sân khách không?
Không. UEFA đã bỏ luật bàn thắng sân khách tính gấp đôi từ năm 2021. Nếu tổng tỉ số hai lượt hòa, trận đấu sang hiệp phụ và luân lưu nếu cần. Riêng trận chung kết chỉ đá một trận duy nhất tại sân trung lập.